سلامت دندان همراه با مواد غذایی مضر
تا حالا به این فکر کرده‌اید اگر خدای نکرده دندان نداشته باشید صورتتان چه شکلی می‌شود؟ حتما افرادی را با دندان‌های سیاه، کثیف، کج و کوله و زرد نیز دیده‌اید. درست است که دندانها در حفره‌ی دهان پنهان شده‌اند اما تاثیر مستقیمی در زیبایی صورت دارند. بدون شک یک لبخند زیبا بدون داشتن دندان‌های تمیز و مرتب امکان پذیر نخواهد بود.اگر نمی‌خواهید این اتفاقات برای شما نیز بیفتند و نمی‌توانید صورتتان را بدون دندان و مانند هلوی چروکیده تصور کنید بهتر است به عادت‌های غذایی‌تان توجه بیشتری داشته باشید. درست است که مسواک زدن بهترین و ساده‌ترین و البته کم‌هزینه‌ترین روش برای حفظ سلامت دندان‌هاست اما باید بدانید برای داشتن دندان‌های سالم صرفا مسواک زدن کافی نیست. شما باید از مصرف برخی از مواد غذایی نامناسب پرهیز کنید و حتما نخ دندان بکشید. با ما باشید تا با ۵ ماده ی غذایی آسیب رسان بیشتر آشنا شوید.
چیپس بلای جان مینای دندان
همین چیپس‌هایی که زیر دندان صدا می‌دهند و دلمان غنج می‌زند برای تمام کردن بسته‌ی آن. البته فقط چیپس نیست. انواع کیک‌های ساده، شکلاتی، کوکی‌ها و غیره نیز شریک جرم هستند. تمام این مواد غذایی حاوی قند هستند و خطر بالقوه‌ای برای سلامت دندانها دارند. فرقی نمی‌کند که این مواد غذایی از قند طبیعی مانند عسل باشند و یا قندهای تصفیه شده مانند قند سفید تهیه شده باشد. تاثیر مخرب آنها روی دندانها یکی است. به گفته ی متخصصان دندانپزشک، باکتری هایی که به طور طبیعی در دهان وجود دارند قند را به اسید تبدیل می‌کنند و به این ترتیب به مینای دندانها آسیب می‌زنند. این روند را «دمینرالیزاسیون» می‌گویند. این اسیدهای تولید شده توسط باکتری‌های پلاک‌های دندان، کلسیم مینای دندان را حل کرده و از بین می‌برند. در نتیجه باعث بروز مشکلی به نام پوسیدگی دندان می‌شوند.
چه باید کرد؟
آب بنوشید. به عقیده‌ی متخصصان آب باعث دفع بخشی از اسیدهای موجود در دهان می‌شود. آب کشیدن دهان بعد از خوردن این مواد غذایی باعث می‌شود که بقایای آنها دفع شود و بین دندانها یا روی آنها گیر نکنند. اگر می‌خواهید از تمیزی بیشتر آنها مطمئن شوید می‌توانید حدود بیست الی سی دقیقه بعد از مصرف مواد غذایی دندانهایتان را مسواک بزنید. توجه داشته باشید که بزاق ما نیز نقش مهمی در سلامت دهان و دندان دارد. به خاطر اینکه باعث خنثی شدن اسیدهای دهانی دارد.
میوه‌های خشک که کنه ی دندانها می‌شوند
آبنبات‌های کاراملی، شکلات و میوه‌های خشک نیز جزو خوراکی‌های سرشار از قند هستند که در داخل دهان و به کمک باکتری‌های موجود در آن به اسید تبدیل می‌شوند. حالا چسبندگی این مواد غذایی را به میزان قند آن اضافه کنید. خطر این است که دندان به مدت طولانی در مجاورت بقایای این مواد غذایی قرار می‌گیرد که به اسید تبدیل شده‌اند. نتیجه این می‌شود که مینای دندان آسیب می‌بیند و به مرور دندانها از درون می‌پوسند.
چه باید کرد؟
روزانه دو مرتبه(صبح و شب) دندانهایتان را با دقت و حوصله مسواک بزنید و نخ دندان بکشید. در طول روز بعد از هر بار که غذا یا هله هوله میل می‌کنید دهان تان را با آب خالی شستشو دهید. این کار باعث دفع اسیدهای سنتز شده توسط باکتری‌ها می‌شود. بهتر است در طول روز از ریزه‌خواری بپرهیزید. میزان مواد غذایی مصرفی چندان مهم نیست بلکه تعداد دفعات مصرف آنها تاثیر زیادی روی سلامت دندانها دارد. توصیه می‌کنیم مواد غذایی شیرین را حین غذا خوردن میل کنید. چون در این زمان بزاق بیشتری تولید می‌شود که این مسئله باعث خنثی شدن عملکرد باکتری‌ها می‌شود.
پاستیل‌های نعنایی خیلی شیرین
اگرچه پاستیل‌های نعنایی برای داشتن نفس خوشبو بسیار موثر‌ند اما مانند آب نبات‌های شیرین دیگر، قند باقی مانده در دهان می‌تواند به مرور باعث آسیب رسانی به دندانها شود. از آنجایی که این پاستیل‌ها به مدت زیادی گوشه‌ی دهان جا خوش می‌کنند تا آب یا جویده شوند به همین دلیل تماس بیشتری با دندانها دارند و آن ها را آسیب‌پذیر می‌کنند. به خاطر اینکه چسبیدن تکه‌ای از پاستیل‌ها به دندانها همان و تجمع اسید زیاد در این نقطه همان.
چه باید کرد؟
بهتر است از آب نبات‌ها و پاستیل‌های بدون قند استفاده کنید. اگر چه این نوع آب نبات‌ها نیز حاوی قندهای جایگزین هستند اما باکتری‌های دهان آنها را به اسید تبدیل نمی‌کنند.
آب میوه‌های ترش و اسیدی
اگر حواستان نباشد مصرف نوشیدنی‌ها مانند آب مرکبات ترش(پرتقال، لیموترش، گریپ فروت، نارنگی و غیره) به مرور باعث آسیب دندانها می‌شوند. نوشابه ها نیز حاوی قند زیادی هستند که در تماس با باکتری‌های دهان به اسید تبدیل می‌شود.
چه باید کرد؟
بهترین کار این است که آب میوه‌ها و نوشابه را با نی بنوشید تا کمترین تماس ممکن را با دندانها داشته باشند. بعد از مصرف این نوشیدنی‌ها حتما آب بنوشید و یا دهان‌تان را با آب خالی شستشو دهید. توصیه می‌کنیم نیم ساعت بعد از مصرف این نوشیدنی‌ها دندانها را مسواک بزنید. اگر بلافاصله بعد از خوردن غذا یا مصرف نوشیدنی‌ها مسواک بزنید مینای دندان حساس‌تر و آسیب پذیرتر می‌شود.
امان از قهوه و لک شدن دندانها
قهوه یکی از نوشیدنی‌های مفید است که خواص خودش را دارد. اما قهوه و همچنین چای و ادویه‌ها و غیره می‌توانند باعث لک شدن دندانها شوند. ترکیبات این مواد غذایی بخصوص تانین موجود در چای و غیره به مرور زمان تاثیر خود را گذاشته و دندانها را لک می‌کنند.
چه باید کرد؟
حدود ۲۰ دقیقه بعد از نوشیدن و مصرف این نوشیدنی‌ها دندانهایتان را مسواک بزنید. می‌توانید یک لیوان آب بنوشید و یا دهان‌تان را با آب شستشو دهید تا بقایای آنها از دهان دفع شود.
برای پیشگیری از پوسیدگی دندان نکات زیر را رعایت فرمایید:
۱- مصرف اسنک‌ها (میان‌وعده‌ها) را به حداقل برسانید تا زمانی را که دندانهایتان در معرض تماس اسید قرار می‌گیرند کاهش دهید. اگر اهل میان‌وعده هستید، غذاهایی را انتخاب کنید که کربوهیدرات‌های قابل تخمیر نداشته باشند.بهترین انتخاب‌ها، پنیر، مرغ یا گوشت‌های دیگر، مغزها یا شیر است. این غذاها ضمناً می‌توانند با تأمین کلسیم و فسفر به بازسازی مواد معدنی دندان کمک کرده و محافظی برای مینای دندان ایجاد نمایند.انتخاب‌های متوسط، میوه‌های سخت مانند سیب، گلابی و سبزیجات هستند. گرچه میوه‌ها حاوی قند طبیعی هستند ولی مقدار زیادی نیز آب دارند که قند میوه را رقیق کرده و ترشح بزاق را تحریک می‌نمایند. بزاق نیز به علت دارا بودن مواد ضدباکتری از پوسیدگی دندانها جلوگیری می‌نماید. سبزیجات به اندازه‌ای کربوهیدرات ندارند که خطرناک باشند.بدترین انتخاب‌ها، شکلات، شیرینی، کیک، چیپس و پفک، نان، مافین (کلوچه)، سیب‌زمینی سرخ کرده، چوب شور، موز، کشمش و دیگر میوه‌های خشک هستند. این غذاها منبع قندی لازم برای تولید اسید را در اختیار باکتری‌ها قرار می‌دهند. اگر این خوراک‌ها به سطح دندان بچسبند یا بین دندانها گیر کنند خطرناک‌تر خواهند بود.
۲- مصرف نوشابه حتی بدون قند یا هر نوشیدنی حاوی شکر مانند قهوه یا چای شیرین و لیموناد را کاهش دهید. آب میوه‌ها حاوی قند طبیعی هستند و می‌توانند موجب پوسیدگی شوند. اگر چنین نوشابه‌هایی مصرف می‌کنید، آنها را جرعه‌جرعه به مدت طولانی استفاده نکنید. اگر یک بطری نوشابه را همراه غذا بنوشید و تمام کنید بهتر از این است که تا دو ساعت آن را جرعه‌جرعه مصرف کنید.انتخاب‌های بهتر، چای بدون قند، شیر و آب، به خصوص آب حاوی فلوراید انتخاب‌های خوبی هستند. چای هم دارای فلوراید است و می‌تواند مینای دندان را تقویت نماید و پوسیدگی دندان را به تأخیر اندازد. البته مصرف چای غلیظ نیز قابل توصیه نیست.آب نیز موجب شسته شدن بقایای غذا و رقیق شدن اسید دهان می‌گردد.
